Skip navigation

Lleufer

 - 

Cyf. 17, rh. 2 Haf 1961

Nodiadau' r golygydd

Previous page Rotate Left Rotate Right Next page Original Image Large Image Zoom View text PDF
Jump to page
ddiolchgar iawn i'r rhai a anfonodd eu gwaith imi, ac yn
arbennig o ddiolchgar i'r ffyddloniaid-na raid imi mo'u henwi.
Mi wneuthum reol arall i mi fy hun wrth gychwyn Lleufer,
sef, Edrych ymlaen yn fwy nag yn l Ond y mae mwy o
lawer i'w weld wrth edrych yn l, a theimlaf fod gennyf yn awr
braidd ormod, yn l yr herwydd, o ysgrifau ar hanes a llenydd-
iaeth. Rhaid cael mwy ar bynciau'r dydd a gwyddoniaeth; y
mae'n dda gennyf fod dwy ysgrif ar wyddoniaeth yn y rhifyn hwn.
Gair eto ar bwnc yr orgraff. Y mae gan LLEUFER ei orgraff
ei hun, ond bydd awduron yn rhydd i sgrifennu yn eu horgraff
eu hunain os mynnant. Rai blynyddoedd yn l, yr oedd arnaf
eisiau caniatd J. Glyn Davies i gyhoeddi sgwrs radio ar
Portinllaen a gawswn ganddo. Bu raid anfon teligram cyn cael
ateb, a dyma'r ateb: Agreed my spelling Glyn. A "my spelling"
fu-hi ar hyd yr amser y cefais gyhoeddi ei gerddi a'i ryddiaith
blasus yn ystod ei oes, a dyna ydyw eto o barch iddo.
Byddaf yn ceisio sillafu geiriau Cymraeg yn l eu sain. Y
llafariad U a roddaf mewn geiriau fel sumbol, sustem, suful,
rhuthm, er pan gyhoeddwyd LLEUFER gyntaf, am mai dyna'r
sain a glywaf i yn y geiriau hyn. Ond fe welwyd simbol a system
hefyd ar ddalennau Lleufer, o barch i ddymuniad awduron
rhyw ysgrifau neu gerddi.
Cymerwch diwethaf a diwaethaf eto; y mae'r ddau sillafiad
yn gywir, medd Pwyllgor yr Orgraff. Y mae'r ddau yn hen hefyd,
cyn hyned, beth bynnag, 'r 13eg ganrif, a'r ddau bron cyn
hyned 'i gilydd-diwethaf yw'r enghraifft hynaf sydd ar gael.
Dwetha a ddywedir ar lafar yn y De heddiw, ond dwaetha (yn
odli  gwaetha) yn y Gogledd, a hwnnw'n tueddu i fynd yn
dwytha, yn enwedig yng Ngwynedd. Ac ym Mhowys hefyd.
Y sillafiad diwethaf a ddisgwyliech gan lenorion o'r De, ac
y mae croeso i lenorion y Gogledd sillafu'r gair felly os
dymunant. Ond diwaethaf a ddewisaf i, sydd yn Ogleddwr, am
mai yn l sain geiriau y byddaf yn eu sillafu. Diwaethaf oedd
sillafiad Tudur Aled a Morgan Llwyd a John Morris-Jones, ac
fe'i ceir yn y Llyfr Gwyn ac yn y Llyfr Coch. Dewised pawb ei
sillafiad ei hun. Ond teimlaf mai cam dybryd  phlant y
Gogledd yw dysgu iddynt mai diwethaf (ffurf hollol artiffisial
iddynt hwy) ydyw'r unig sillafiad cywir, a gwadu cynaniad
traddodiadol eu bro, dwaetha, sydd  gwarant llenyddol iddo
er yr Oesoedd Canol.
Previous page Rotate Left Rotate Right Next page Original Image Large Image Zoom View text PDF
Jump to page

This text was generated automatically from the scanned page and has not been checked. Typical character accuracy is in excess of 99%, but this leaves one error per 100 characters.

The National Library of Wales has created and published this digital version of the journal under a licence granted by the publisher. The material it contains may be used for all purposes while respecting the moral rights of the creators.