Skip navigation

Cristion

 - 

135 Maw./Ebr. 2006

Chwarae yng nghwmni Duw

Previous page Rotate Left Rotate Right Next page Original Image Large Image Zoom View text PDF
Jump to page
CHWARAE YNG NGHWMNI DUW
Na, dydw i ddim wedi drysu, nac yn cablu gobeithio! Mae
'na ddigon o hynny wedi digwydd, yn ôl pob golwg, gyda
chyhoeddi rhyw gartwnau Mwslimaidd mewn cylchgronau
ar gyfandir Ewrop yn ddiweddar. Dydw i ddim chwaith yn
ceisio portreadu neu ddarlunio rhyw olygfa nefolaidd, ond
yn hytrach dwi'n gobeithio disgrifio dull ysbrydoledig o
gyflwyno ein storïau sanctaidd i blant. Yr enw Saesneg ar y
dull arbennig hwn o gyflwyno storïau mawr ein Ffydd yw
'Godly Play' a'm cyfieithiad i yn bersonol, o fod wedi holi
hwn a llall, ac wedi methu cael dim byd gwell yw 'Chwarae
yng nghwmni Duw.'
Ychydig ddyddiau yn ôl pan oedd Ionawr yn darfod
a'r mis bach yn dechrau, aeth pump ohonom o Esgobaeth
Bangor ar gwrs dwys dros dridiau yng Nghanolfan Encil
Llangasty ger Aberhonddu. Aethom yno i dderbyn
hyfforddiant fyddai'n ein cymhwyso fel athrawon i gyflwyno
'Chwarae yng nghwmni Duw' i blant ac oedolion yn ein
heglwysi a'n hysgolion. Saesneg oedd cyfrwng yr
hyfforddiant ond wedi bod trwy'r felin neilltuol hon dros y
tridiau, buan y gwelwyd bod y dull yn gweddu i unrhyw
iaith, yn cynnwys iaith y nefoedd! Eisoes cafodd y deunydd
hyfforddi ei gyfieithu i Sbaeneg, Ffinneg ac Almaeneg a
chyn bo hir, bydd cyfieithiad Cymraeg hefyd ar gael.
Arweinyddion y cwrs oedd y Parchedig Peter Privett,
offeiriad o Eglwys Loegr sydd wedi 'arall gyfeirio' i
hyfforddi 'Chwarae yng nghwmni Duw' yn llawn amser a
Mrs Cyndy Bishop o Dallas yn Nhalaith Texas yn yr Unol
Daleithiau. Bu'r ddau yn cydweithio'n glos dros y
blynyddoedd diwethaf hyn â'r Parchedig Jerome W.
Berryman, sylfaenydd 'Godly Play'. Bu'r gwr hynaws hwn,
y cefais fy hun y fraint o'i gyfarfod fis Tachwedd y llynedd
yn Nottingham, yn gweithio ar ei syniadau o gyflwyno
storïau Beiblaidd i blant rhwng 2 a 18 oed yng Nghanolfan
Diwinyddiaeth Plentyndod yn Houston yn Texas. Ie, o'r
America mae'r syniad wedi deillio, ac er ein bod weithiau
yn feirniadol iawn o rai pethau ddaw atom o'r fan honno,
gallaf eich sicrhau bod 'Godly Play' neu 'Chwarae yng
nghwmni Duw', i roi ei enw mabwysiedig Cymraeg iddo,
yn rhywbeth gwerth chweil.
Mae Jerome Berryman wedi sylfaenu ei arddull
neilltuol o addysgu ar ddull Montessori, dull sy'n gyfarwydd
dwi'n siwr i rai athrawon ysgol fydd yn darllen yr erthygl
hon. Mae'r awdur bellach wedi dewis a dethol rhyw
ddeugain o storïau o'r Beibl ac wedi eu didol a'u hysgrifennu
yn y fath fodd fel eu bod yn dilyn arddull neilltuol rhywbeth
y mae'r sawl sy'n traddodi a chyflwyno'r stori yn gorfod ei
ddysgu ar ei gof.
Defnyddir amrywiaeth o ddeunyddiau i gyflwyno'r
storïau sanctaidd o'r Beibl, yn cynnwys pethau syml fel
brethyn, edafedd, tywod sych, blociau o bren, ffigurau pren
mewn gwahanol faint o bobl, anifeiliaid a phethau eraill
sy'n ymwneud yn uniongyrchol â'r stori sy'n cael ei
chyflwyno, ac yn y blaen. Rhaid i'r deunyddiau hyn fod o
bren neu o ddeunydd naturiol. Er cymaint yr ydym yn
gan Tegid Roberts
dibynnu'r dyddiau hyn ar bethau wedi eu gwneud o blastig,
wnaiff y rheini mo'r tro.
Mae yna storïau difyr iawn o'r Hen Destament yn
rhan o'r cynllun arloesol hwn. Ar y cwrs mi welais stori'r
Cread, Noa a'r dilyw a stori'r Ecsodus yn cael eu cyflwyno
gan rai o'r criw ohonom ddaeth ynghyd a chefais i fy hun
gyfle i gyflwyno stori'r Gaethglud. Dysgu'r sgript oedd y
peth anoddaf dwi'n credu, ond fe ddaw hynny'n well gydag
ymarfer. Cafodd eraill ar y cwrs gyflwyno nifer o
ddamhegion Iesu Grist, fel Dameg yr Heuwr, y Perl, y
Lefain a'r Hedyn Mwstard. A chafodd rhai eraill wedyn
gyflwyno rhai o'r Sacramentau, fel Bedydd Sanctaidd a rhoi
gwers ar y Flwyddyn Eglwysig.
Mae yna nifer o'm cyd-swyddogion yn yr Eglwys
yng Nghymru sy'n gweithio yn y Sector Plant a Theuluoedd
eisoes wedi cymhwyso eu hunain gyda dull 'Chwarae yng
Nghwmni Duw'. Mae nhw wedi gweld gwerth aruthrol
ynddo wrth ymwneud â phlant yn yr Ysgolion Sul a Chlybiau
Cristnogol ganol wythnos. Mae Esgobaeth Llanelwy wedi
sefydlu Ystafell 'Godly Play' ym Mae Colwyn a chaiff honno
ei hagor ar 15 Chwefror. Dros y ddwy flynedd ddiwethaf
bu Swyddogion Plant yr Eglwys yng Nghymru yn gweithio
ar broject o'r enw 'Pray and Play through Lent'. Cafodd ei
dderbyn a'i gyhoeddi yn gyntafyn Saesneg gan BRF (Bible
Reading Fellowship) ym mis Tachwedd y llynedd, a'i
gyfieithu i'r Gymraeg gan Nant Roberts, dan yr enw 'Miri
a Myfyrdod trwy'r Garawys' a'i gyhoeddi ganol mis
Chwefror eleni. Mae'r gwaith hwnnw yn seiliedig ar ddull
'Chwarae yng nghwmni Duw' ac yn gyfres o ymarferion
difyr iawn, ar lafar a chân, i'w gwneud â phlant ac oedolion
hefyd. Bellach mae'r gyfrol Gymraeg a'r un Saesneg ar
gael, a gallwch eu harchebu trwy gysylltu â'r Parchedig
Aled Davies, Siop y Gair, Bangor.
Rhaid i mi gyfaddef fy mod wedi fy swyno gan y
dull addysgol neilltuol hwn ac rydw i'n edrych ymlaen yn
fawr at gael y cyfle i gyflwyno stori neu ddwy cyn bo hir.
Fe fydd hynny naill ai i'm plwyfolion yn Llandwrog a
Llanwnda, yn lle pregeth ambell dro efallai, neu i ddisgyblion
rhai o'r ysgolion eglwys rydw i'n eu cefnogi yn yr
Esgobaeth. Rhaid i mi fynd ati i ddechrau casglu deunyddiau
rwan felly os ydw i am wneud hyn o ddifrif!
Previous page Rotate Left Rotate Right Next page Original Image Large Image Zoom View text PDF
Jump to page

This text was generated automatically from the scanned page and has not been checked. Typical character accuracy is in excess of 99%, but this leaves one error per 100 characters.

The National Library of Wales has created and published this digital version of the journal under a licence granted by the publisher. The material it contains may be used for non-commercial purposes only while respecting the moral rights of the creators.